Υπάρχουν στιγμές που η πόλη σιωπά. Κι όμως, μέσα στη σιωπή της ακούγονται φωνές, οι φωνές των παιδιών που χάνονται πριν προλάβουν να βρουν τον εαυτό τους.
Τα τελευταία χρόνια, στην Πάτρα και σε όλη την Ελλάδα, βλέπουμε ένα φαινόμενο που δεν μπορούμε πια να αγνοήσουμε:
η βία στους νέους αυξάνεται. Μαζί της, και η χρήση ουσιών, σαν ένα σκοτεινό καταφύγιο για ψυχές που ασφυκτιούν.
Πίσω από κάθε πράξη βίας, υπάρχει μια σιωπηλή κραυγή. Ένας νέος που δεν βρήκε λέξεις να περιγράψει το θυμό του, μια έφηβη που ένιωσε αόρατη, ένα παιδί που μεγάλωσε βλέποντας περισσότερη σκληρότητα απ’ όση μπορούσε να αντέξει. Η βία, στην ουσία της, είναι μια διαστρεβλωμένη μορφή επικοινωνίας· είναι ο τρόπος με τον οποίο κάποιος φωνάζει: “Κοιτάξτε με, υπάρχω.”
Οι νέοι της εποχής μας δεν είναι πιο “κακοί” απ’ όσους προηγήθηκαν. Είναι απλώς πιο χαμένοι μέσα σε έναν κόσμο που αλλάζει χωρίς πυξίδα. Μεγαλώνουν ανάμεσα σε αντιφατικά μηνύματα, εικόνες υπερβολής και φτώχειας, επιτυχίας και ανασφάλειας, ψηφιακής εγγύτητας και πραγματικής μοναξιάς.
Οι οθόνες τους προσφέρουν μια ψευδαίσθηση δύναμης: μπορούν να “σβήσουν” όποιον δεν τους αρέσει, να “ακυρώσουν” με μια λέξη, να αποδομήσουν με ένα βίντεο. Κι όμως, πίσω απ’ αυτή τη δύναμη, κρύβεται ένα βαθύ αίσθημα ανημποριάς.
Η οικογένεια, που κάποτε αποτελούσε το πρώτο λιμάνι, σήμερα συχνά μοιάζει με πλοίο χωρίς τιμόνι. Οι γονείς αγωνιούν, κουρασμένοι από τις δικές τους μάχες, οικονομικές, επαγγελματικές, συναισθηματικές. Και τα παιδιά, μέσα σε αυτή την έλλειψη σταθερότητας, ψάχνουν αλλού να βρουν ταυτότητα: στη συμμορία, στη βία, στο ρίσκο, στην ουσία που υπόσχεται λίγα δευτερόλεπτα “ηρεμίας”.
Μα καμία ουσία δεν θεραπεύει την ψυχική ερημιά.
Καμία πράξη βίας δεν γεμίζει το κενό που αφήνει η αδιαφορία.
Αν θέλουμε να μιλήσουμε για λύσεις, πρέπει πρώτα να δούμε κατάματα το πρόβλημα. Όχι ως στατιστική, αλλά ως ανθρώπινο κάλεσμα. Να ακούσουμε τα παιδιά , όχι μόνο όταν φωνάζουν, αλλά και όταν σωπαίνουν. Γιατί η σιωπή τους είναι το πιο ηχηρό σημάδι κινδύνου.
Χρειαζόμαστε εκπαίδευση στην ενσυναίσθηση. Σχολεία που να διδάσκουν όχι μόνο γνώσεις, αλλά και συναισθηματική νοημοσύνη. Κοινότητες που να προσφέρουν χώρους δημιουργίας, όχι εγκατάλειψης.
Οικογένειες που να μαθαίνουν πως η επικοινωνία δεν είναι έλεγχος, αλλά παρουσία.
*To άρθρο αυτό δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Γνώμη της Πάτρας 11/11/2025
